حسن ابراهيم حسن ( مترجم : ابوالقاسم پاينده )

606

تاريخ الإسلام ( تاريخ سياسى اسلام ) ( فارسى )

كه پدرش عماد الدوله بويهى را برهائى از چنگال مرداويج زيار كمك كرده بود و از پيش گفتيم . ابن عميد مدتها به خدمت ركن الدوله بود و قلمرو او را بسامان داشت تا بسال 338 عنوان وزارت يافت . هم او در بهبود كار عضد الدوله اثر فراوان داشت و تدبير ملك را به دو آموخت و امير بويهى پيوسته با حقشناسى از او ياد ميكرد و عنوان استاد رئيس به دو ميداد . ابن عميد چنان كه ابن خلكان گويد : " در فلسفه و نجوم دست داشت . در ادب و انشا كسى بپاى او نميرسيد و جاحظ دوم لقب داشت ، مردى موقر و بزرگقدر بود و صاحب بن عباد از اتباع وى بود . " درباره ابن عميد و هنر انشاى وى گفته‌اند كه " دبيرى از عبد الحميد آغاز شد و به ابن عميد ختم شد " و هم او سردارى ماهر بود و در رى و اصفهان بر ابن ماكان فيروزى يافت و او را گرفت ( 344 ) و هنگاميكه به پيكار حسنويه كرد ميرفت مرگش دررسيد ( 306 ) ابو الفتح پسر ابن عميد مواهب پدر را به ارث برده بود و در ركاب پدر بجنگ حسنويه ميرفت ، ركن الدوله مقام پدر را به دو داد و همچنان بود تا ركن الدوله بمرد ابو الفتح ابن عميد در آن كشاكش كه ركن الدوله با عضد الدوله داشت كه عضد الدوله ميخواست عراق را از بختيار ابن عم خود بگيرد و اجمال آن را از پيش گفتيم كوشش بسيار كرد تا اختلاف پدر و پسر را از ميان برداشت و بختيار حق خدمتش بگزاشت و او را در بغداد نگهداشت و خلعت داد و لقب ذو الكفايتين كه در جنگ ماهر بود و در علم و تدبير نظير نداشت ابو الفتح با ابن بقيه وزير بختيار سوار ميشد و نهانى با بختيار اتفاق كرده بود كه پس از مرگ عضد الدوله وزارت عراق را عهده كند و چون عضد الدوله اينرا بدانست دل با او بد كرد و چون ركن الدوله بمرد ( 366 ) مؤيد الدوله وزارت به دو داد اما ميان صاحب بن عباد و ابو الفتح بن عميد اختلافى رفت و عضد الدوله او را بزندان كرد و مالش را بگرفت و او را شكنجه داد تا در همانسال بمرد . اسماعيل صاحب بن عباد نيز از وزراى معروف بويهيان بود كه مؤيد الدوله از پس